De Weinschenker

Casa Lapostolle Argentinia

Michel Rolland Le Bon Pasteur

alain vauthier   algerije   alta vista   angelus   araujo   beste wijn van de VS   bangalore   bordeaux   californiŽ   canopy   management   casa lapostolle   challenges   clinet   concentratie   cult   wines   dany rolland   de fieuzal   didier   don tiburcio   cuvelier   eikenhout   graves   federico benegas   lynch   fine tuning   harlan   hongarije   india   italiŽ   jean-michel arcaute   karikaturen   laboratorium   laurent dassault   le bon pasteur   le clos du roy   léoville-poyferré   libourne   malolactische   gisting   marokko   merlot   michel bettane   michel rolland   mondavi   napa   noord-afrika   oenoloog   ornellaia   receptuur   rijpheid   pajzos pantelleria   pape clement   parkerwijnen   pinot noir   pomerol   pontet-canet   portfolio   promotionele trips   sangiovese   smith haut lafitte   spanje   staglin   supertanker   valandraud   vinificatie   vins de garage   yacochuya   zuid-amerika   zuid-afrika
Michel Rolland Le Bon Pasteur R.v.H.pw6 02
Geen wijnmaker reist zoveel als Michel Rolland. Maar zijn opdrachtgevers zitten dan ook overal: in Noorden Zuid-Amerika, in het mediterrane Europa, in Zuid- en Noord-Afrika, in Hongarije, op SiciliŽ en, oh ja, in Pomerol
Donderdag 3 oktober.  ;Op chateau Le Bon Pasteur in Pomerol is de oogst 2002 in volle gang en de merlot is bijna in zijn geheel binnen. Een van de kelderwerkers zegt in alle eerlijkheid dat het er dit jaar moyen uitziet. Vanwege die slechte zomer. Middelmatig dus, ondanks het mooie weer tijdens de eerste week van de pluk.
Zelfs de eigenaar van Le Bon Pasteur, een groot voorstander van optimaal rijp fruit en een expert inzake vinificatie van merlot, zal daar niet al te veel meer aan kunnen veranderen. Hij vertrouwt desondanks op een redelijke afloop. Die eigenaar is niemand minder dan Michel Rolland, de bekendste en invloedrijkste oenoloog van dit moment in Bordeaux, zo niet in de hele wereld.
Het mag een wonder heten dat Rolland aan het eind van de dag nog een uurtje wil vrijmaken voor een gesprek, zo midden in de hectische oogsttijd. Al snel blijkt waarom: hij is een doener die niet van nee zeggen houdt. Een enthousiasmerend prater, gedreven vakman en attent gastheer. Kortom, een fascinerende persoonlijkheid. Een paar glazen van zijn eigen Bon Pasteur 1998 erbij maken het geheel tot een bijzondere ervaring.
Zoals het Franse zakenblad Challenges het ooit stelde: de man zelf Druk, druk, druk  Dat Rolland als een spraakwaterval overkomt, is opmerkelijk gelet op het uur van de dag. Tijdens de oogstperiode begint zijn werkdag ís morgens namelijk al om zes uur en duurt tot's avonds laat. Vier weken lang.
Gemiddeld bezoekt hij per dag dan tien a twaalf château, al kunnen het er soms ook wel eens vijftien zijn! Sinds een jaar of vijf laat hij zich rijden door een chauffeur. Dat biedt hem de mogelijkheid om in zijn wagen kantoor te houden.
Om met zijn laboratorium te bellen, nog vaker door klanten gebeld te worden, analyses door te nemen en af en toe misschien ook eens even uit te blazen.
Niettemin maakt Rolland een ontspannen indruk. Sterker nog, volgens een van zijn relaties lacht hij altijd. En daar is misschien ook wel reden voor. Zelf vindt hij zijn huidige leven namelijk'best comfortabel'...
ĒIk neem in principe alleen maar klanten aan waar ik iets voor voelĒ Rolland, nu 55 jaar oud, begon zijn carrière als oenoloog zo'n dertig jaar geleden. In Pomerol, op Le Bon Pasteur. Geen al te verwonderlijke beroepskeuze, gelet op het feit dat zijn ouders wijnproducenten waren. Vanaf zijn tiende proefde hij al regelmatig wijn! Wijn en wijn maken hebben daarna een rode draad in zijn leven gevormd.
Michels charmante vrouw Dany is net als hij oenoloog. En niet zo maar een: ze studeerde met betere cijfers af dan hij. Samen runnen ze nu een groot laboratorium in Libourne plus eigen wijnbedrijven in diverse appellations rond datzelfde Libourne. Ter geruststelling: ze kunnen gelukkig nog steeds over andere dingen dan wijn praten.

Wereldwijd actief  Zijn eerste opdrachtgevers vond Rolland dicht bij huis, in Pomerol zelf. Daar deed hij de eerste ervaringen op die later de kern van zijn werkwijze zouden worden. Al snel kwamen er bedrijven in andere appellations op de rechteroever bij en uiteindelijk kon men ook op de linkeroever niet meer om hem heen. Al bij al adviseert hij nu zo'n zeventig bedrijven in Bordeaux en dertig in de rest van de wereld. Valt dat allemaal nog te behappen? Rolland: "Na dertig jaar heb ik een mooie portfolio".
In principe neem ik daarom alleen nog maar klanten aan waar ik echt iets voor voel en aan wie ik geen tijd hoef te verspillen. Mensen die willen doen wat ik ze aanraad. Pomerol heeft zijn hart gestolen, Californe komt op de tweede plaats.
Werken biedt me nog altijd veel plezier, maar dan wel graag zonder te moeten vechten om je gelijk te krijgen. Een nieuwe klant per jaar zou mijn ideaal zijn, maar er zijn te veel sympathieke mensen in wijnland. Hoe veel mijlen hij per jaar vliegt weet hij niet, maar het moeten er heel veel zijn. Laten we even Rollands reisschema doornemen.

Allereerst de lange afstanden.  Viermaal per jaar is de bestemming Noord-Amerika, viermaal Zuid-Amerika en een keer India.
Structureel  Incidenteel komen daar promotionele trips naar het Verre Oosten bij.
Verder gaat Rolland minstens tien keer per jaar naar wijngaarden in Zuid- en Noord-Afrika en in mediterraan Europa. In Marokko bijvoorbeeld, Spanje en ItaliŽ, maar ook in Hongarije. Eerder dit jaar 'deed' hij op één dag bedrijven in Algerije, op Pantelleria en op SiciliŽ. Toch is ondanks het internationale karakter van zijn activiteiten Bordeaux nog altijd zijn belangrijkste werkterrein.
Namen? Angelus, Ausone, Clinet, Valandraud, de Fieuzal Pape Clement, Smith-Haut-Lafitte, Léoville-Poyferré, Pontet-Canet, Ornellaia (Masseto), Chateau Pajzos, Staglin, Harlan, Araujo, Casa Lapostolle, Alta Vista, Rupert & Rothschild etc. etc...
Coups de coeur Gevraagd naar zijn persoonlijke voorkeuren draait Rolland lang om het antwoord heen. Hij zegt een allesdrinker te zijn. Begrijpelijk, gelet op zijn vele internationale connecties. Uiteindelijk geeft hij toe dat het toch Pomerol en Le Bon Pasteur zijn die voor dat ultieme genoegen zorgen bij thuiskomst na een lange reis.
Merlot dus, de druif waaraan hij zijn hart verpand heeft. Op een goede tweede plaats komen de wijnen uit CaliforniŽ en meer bepaald die uit Napa, niet alleen voor hem zelf, maar ook voor zijn vrouw en twee dochters. Samen met ArgentiniŽ beschouwt hij CaliforniŽ als een van dé ontdekkingen in zijn loopbaan.
Medio jaren'80 begon hij er te adviseren. Anno 2002 heeft hij naar eigen zeggen een goed gevoel wanneer hij ziet hoe positief een gebied als Napa zich in betrekkelijk korte tijd ontwikkeld heeft.
Michel Rolland
Hij heeft hier enig recht van spreken, want enkele van de meest spraakmakende cult wines -tegenhangers van de vins de garage in de Libournais- dragen zijn signatuur. Vorig jaar ging ook het grote Mondavi overstag. Rolland werd aangetrokken om de te schrale Europese Merlot wat meer inhoud te geven. Zou het echt zo erg zijn wanneer overal ter wereld wijnen als Lafite en Pétrus geproduceerd zouden worden?
Geen gebrek aan uitdagingen   Rolland noemt Harlan in Napa Valley als een van de grootste uitdagingen waarmee hij als adviserend oenoloog geconfronteerd werd. Harlan wilde namelijk de beste wijn van de VS maken, niet meer en niet minder. Om dat bereiken moesten er kleine verschuivingen gerealiseerd worden. Maar juist in dergelijke subtiele nuances, de fine tuning ligt volgens hem het verschil tussen een goede en een grootse wijn.
Aan de andere kant van het uitdagingspectrum ligt zijn werk voor een wijnbedrijf in het Indiase Bangalore,waar naar zijn zeggen alles moeilijk is. Van het klimaat tot en met het personeel. Maar toch.
Zijn er voor Rolland nog andere uitdagingen? Werken met pinot noir bijvoorbeeld? "Pinot is voor iedereen de laatste uitdaging, ook voor mij, want overal moeilijk. Ik geef toe dat ik de pinot noir niet zo goed ken, maar ik zou er ooit graag nog wat mee doen in de Bourgogne".

Perspectief voor Bordeaux?  Misschien eerst toch nog maar even terug naar Bordeaux. De rechteroever maakt daar momenteel furore. Wat mogen we van de linkeroever verwachten? En is er een toekomst voor de vele petits chateaux, gelet op de hevige concurrentie? Rolland denkt dat het een kwestie van tijd is voor de "nieuwe stijl" ook op de linkeroever ingang zal vinden. Het is makkelijker om veranderingen door te voeren op een kleine bezitting als Valandraud dan op grote bedrijven als Pontet-Canet of Clarke. Vergelijk de Medoc maar met een supertanker die langzaam van koers verandert.
Over een jaar of vijf zal daar echter heel wat gebeurd zijn. In de Graves is het afgelopen decennium al veel verbeterd. Voor veel petits chateaux is het vijf voor twaalf. Daar is vaak sprake geweest van onwil tot veranderingen en investeringen. Waarom zou je inspanningen doen als Franse supermarkten de wijn toch wel afnemen?
Ik heb de malaise al zo'n twintig jaar geleden zien aankomen. Er zijn toen grote fouten gemaakt bij de aanleg van wijngaarden. Alles werd afgestemd op de machine. Jammer dat het potentieel onbenut blijft.
Men maakt een grote fout wanneer men denkt dat Bordeaux automatisch verkoopt en dat de aanwezigheid van grands crus betekent dat alle wijnen even goed zijn. "On va dans le mur". Het hoeft niet, getuige bijvoorbeeld het succes van een "eenvoudig" chateau als Reignac.

Argentijnse connecties   Dat er tijdens de oogst 2002 een heel contingent Argentijnen op Le Bon Pasteur aanwezig is, is geen toeval. Rolland heeft sinds zijn eerste bezoek, vijftien jaar geleden, veel tijd in ArgentiniŽ doorgebracht, onder meer met wijlen zijn boezemvriend Jean-Michel Arcaute.
Hij is ervan overtuigd dat dat land over een geweldig potentieel beschikt. Het heeft hem er zelfs toe gebracht om zelf te investeren in wijngaarden. Samen met een groep Franse partners zoals Laurent Dassault, Didier Cuvelier en Benjamin de Rothschild. De naam van zijn eigen Argentijnse label is Yacochuya.
Een van de gasten is Federico Benegas Lynch, eigenaar van Bodega Benegas en sinds kort klant van Rolland. Zijn wijnen zijn nog niet in Europa op de markt, maar wel van zeer goede kwaliteit. Hoe intrigerend ze zijn mag blijken uit het volgende.
Ik dronk samen met Benegas zijn Sangiovese en de Don Tiburcio (cabernet sauvignon, cabernet franc en merlot) 2000 in restaurant Le Clos du Roy in Saint-Emilion. Praatje met de sommelier, proeft u zelf ook eens een glas. Enfin, het bekende ritueel. Aan het eind van de avond komt Alain Vauthier, eigenaar van Ausone, voorbij.
Met de lege fles van de Sangiovese onder zijn arm! Had beide wijnen van de sommelier te proeven gehad. Zegt naar goed Frans gebruik dat er nog dit en dat aan de wijnen ontbreekt, maar ook dat ze "pas mal" zijn. Kortom, dat zit wel goed. Tussen haakjes: Vauthier maakt zelf van Rollands diensten gebruik...
De Pomerol Frankrijk
Typiciteit of kwaliteit?  Rolland heeft niet alleen bewonderaars. Critici verwijten hem soms gelijkvormigheid in de hand te werken en "Parkerwijnen" te propageren. Wijnen die meer naar de oenoloog dan naar hun terroir zouden smaken. Rolland wijst zulke kritiek resoluut van de hand. Hij betitelt het als "cracher dans la soupe", zeuren omwille van het gezeur, voorbijgaand aan de superieure kwaliteit van het product.
Hij merkt op dat er wel degelijk verschillen tussen "zijn" wijnen zijn, dat hun rijkdom juist gebaseerd is op hun terroir én dat hij in die opvatting gesteund wordt door Frankrijks wijnpaus Michel Bettane. Bij het begrip "typicité" plaatst Rolland zo zijn kanttekeningen. "Wat mensen lange tijd voor "typiciteit" en "terroir" aanzagen, was in de praktijk een kwestie van tekortkomingen".
Dat bijvoorbeeld Cahors een harde wijn zou moeten zijn of Cótes de Bourg een rustieke. Onzin natuurlijk. Volgens Rolland is er nog nooit zo veel knowhow beschikbaar geweest als nu en het zou zonde zijn daaraan voorbij te gaan. Hij stelt ook een intrigerende retorische tegenvraag: "Zou het echt zo erg zijn wanneer overal ter wereld wijnen als Lafite en Petrus geproduceerd zouden worden?" "Touché"
Eigen chateaux  Michel en Dany Rolland zijn mensen van de praktijk. Ze beheren zelf vijf bezittingen met in totaal 36 hectare wijngaarden verspreid over de hele Libournais:
- Le Bon Pasteur, Pomerol
- Fontenil, Fronsac
- Bertineau Saint-Vincent, Lalande de Pomerol
(wordt gemaakt op Le Bon Pasteur)
- Rolland-Maillet.Saint-Emilion (wordt gemaakt op Le Bon Pasteur)
- La Grande Clotte, Lussac-Saint-Emilion (in pacht)
Rijpheid, concentratie en nieuw eikenhout  De "receptuu" van Michel Rolland is moeilijk in een paar zinnen te vangen. Volgens hem zelf is er geen vaste toverformule, laat staan een 'methode Rolland', maar vraagt ieder bedrijf om een specifieke eigen aanpak. Toch zijn er wel een paar vuistregels te noemen. Rolland is voorstander van rijke, soepele wijnen met veel concentratie en lage zuren.
Uitgangspunt is de wijngaard.  Grote wijn kan alleen geproduceerd worden bij de gratie van een groot terroir, niet met trucjes. De wijngaard moet fruit met optimale rijpheid produceren. Dat kan alleen bij een hoge dichtheid van de aanplant en een lage opbrengst. Streng snoeien, veel aandacht voor canopy management.
Een dergelijk wijngaard beheer verkleint het risico op mislukkingen. Een ander kernpunt is handmatig plukken, heel selectief, perceel voor perceel en exact getimed. In de kelder bepleit Rolland een vrij stevige extractie, zij het altijd in relatie tot het jaar én op voorwaarde dat de tannines optimaal rijp zijn.
Is dat niet het geval, dan leidt extractie tot onaangename bitters. Als het even kan krijgt de wijn zo veel en zo vroeg mogelijk nieuw hout, al van voor de malolactische gisting. Rolland is van mening dat gebruikt hout ongewenste, want astringente tannine aan de wijn afgeeft. Verder gelooft hij in het positieve effect van een lang contact met de lies.
Karikaturen die hem afschilderen als de extreme 'garagiste' die enkel geÔnteresseerd zou zijn in overrijp fruit, overconcentratie en overmatig houtgebruik zitten er naast. Rolland ziet bonafide garagewijnen overigens wel als een schoolvoorbeeld van vinificatie op maat. Ook is hij eerlijk genoeg om toe te geven dat ook hij niet onfeilbaar is. "Soms gaat er wel eens wat mis, bijvoorbeeld door een teveel aan hout, maar het maken van grote wijnen gaat nu eenmaal gepaard met risico's."

Proost   Zum Wohle   Prosit   Salute   Cherio   Sante
Flessenpost naar De Weinschenker
ôDe Weinschenker0104