De Weinschenker

Goede wijn behoeft geen kurk

Trefwoorden:    Alain Werkers    AustraliŽ    Axel    California Wijn Instituut    Cellukork    Gerhard Horstink    Hoogerheide    Nieuwe wijnlanden    Paul Molleman    Portugal    SupremeCorq    synthetische kurk    Verenigde Staten    wijntechnoloog    Zuid-Afrika

Wijn, en dan vooral die uit nieuwe wijnlanden, zit steeds vaker onder een kurk van kunststof. Een gospe, menen de wijnsnobs. Maar van Nederlands enige echte wijntechnoloog Gerhard Horstink krijgt kunststof het voordeel van de twijfel, al voorspelt hij een harde strijd om de hegemonie in de flessenhals.
Begin jaren negentig ontstaat er tumult door de komst van de synthetische kurk in een tijd dat wijn opvallend veel te lijden heeft onder een kurksmaak en geur. Amerikaanse bedrijven als Cellukork en SupremeCorq ruiken hun kans.
Nieuwe wijnlanden als Zuid-Afrika, de Verenigde Staten en AustraliŽ zitten minder gebakken aan tradities en durven over te schakelen op een hightech kunststof vervanger.
"Ik hoor er nogal tegenstrijdige dingen over", zegt Alain Werkers van Herman Wijnhandel in Axel. "De grote vraag is natuurlijk of wijn kan ademen door een synthetische kurk. En het schijnt dat dat niet zo is. Ademen is voor de duurdere wijnen zeker van belang, voor jonge, goedkope wijnen minder."
Maar volgens wijntechnoloog Gerhard Horstink uit Hoogerheide is het 'ademen' van wijn 'kletskoek'. Een kurk moet een fles goed afsluiten, niet meer en niet minder. Als een kurk zou ademen zou de wijn verdampen en oxyderen." Horstink zegt dat voor wijnen die binnen een jaar na het bottelen gedronken worden - volgens hem 80 procent - een kunstkurk de beste afsluiter is. En bij grootschalig gebruik ook de goedkoopste. Over het effect van kunstkurk op dure bewaarwijnen is nog weinig bekend.
Overtuigen Paul Molleman van het California Wijn Instituut, dat de Amerikaanse wijnen in Nederland promoot, voorspelt een gouden toekomst voor de nepkurk. Je hebt ze in allerlei varianten, zelfs met een laagje echte kurk aan de onderkant zodat er toch smaakuitwisseling tussen kurk en wijn plaatsvindt.
Lekkages heb ik zelf nooit meegemaakt, maar wel dat een synthetische kurk moeilijk te trekken was. Daar hebben ze intussen weer allerlei coatings voor uitgevonden." Het is volgens Horstink een hels karwei om consument en wijnbranche te overtuigen "Wijn is immers emotie.
Alleen als AH paginagroot adverteert, is de consument massaal over de streep ie trekken. Mensen zien wijn nog steeds als een natuurproduct, en een kunststofkurk past dan niet." Die plastic schroefdop scoort ook hoog bij Molleman. "Maar dat kan hier in Nederland écht niet", lacht hij.
Omdat je dan helemáál veel heilige huisjes omver schopt. Jammer, want 4 tot 5 procent van alle wijn wordt verpest door een kurksmaak. Alleen al in California spreek je dan over miljoenendollars die worden weggegooid.'
Amerikanen zitten minder vastgebakken aan regels en tradities dan bijvoorbeeld Fransen, beaamt Paul Molleman. Amerikanen kunnen wijn beoordelen op wat die is, gaan minder uit van wat ze dénken dat-ie moet zijn.
Lekken Maar de eerste synthetische kurken zwellen soms te snel in de flessenhals waardoor deze het begeeft. Ook zijn ze soms moeilijk te trekken. Na een jaar kunnen ze minder elastisch worden en is er kans op lekkage of oxidatie van de wijn.
"En een recente Portugese studie beweert dat kunststof kurken vaak lekken", zegt Horstink. "Maar ik betwijfel of die studie betrouwbaar is, Portugal is immers de grootste natuurkurkenexporteur van de wereld." Het gevolg van de komst van een concurrent is wel dat de kurkindustrie de kwaliteit van de "echte" kurken verbetert; slechts in een half procent van alle flessen zouden wijndrinkers nog iets van de kurk terug kunnen proeven, beweren de kurkfabrikanten.
Horstink: "Op de wijnen met een hoge omloopsnelheid hebben kunstkurken geen enkel effect, dat is inmiddels wel bewezen. Fabrikanten zijn niet gek; er is jarenlang geŽxperimenteerd. Als ze slim zijn, hebben ze ergens wat partijen bewaarwijn weggezet met kunststof kurken. We weten al eeuwen dat natuurkurk prima voldoet, twintig tot dertig jaar en zelfs langer. Als dat bij kunstkurk ook zo is, kan de natuurkurk zijn beste tijd wel eens gehad hebben."
Molleman denkt dat de kunststof kurk over drie tot vier jaar een grote sprong voorwaarts maakt. "De wijnconsumptie groeit wereldwijd enorm. Met name in de nieuwe wijnlanden zijn de afgelopen jaren gigantische arealen druiven gepland om in te spelen op die grotere vraag. Over een paar jaar komen daar de eerste oogsten vandaan. En dan kómt er toch een plas wijn bij! Ze zullen die kunststof kurk dan gewoon hard nodig hebben."

Wijnflessenpost naar De Weinschenker
ôDe Weinschenker2004